Հայերեն

« Մեծահասակ կանայք չեն թողել իրենց հայրենի հողը»:

24.07.2014 | 06:42

10559284_606865859426901_251902242_nԱյսօր լրանում է Աղդամի շրջանի Հայաստանի զինված ուժերի կողմից օկուպացիայի 21 տարելիծը: «KarbakhİNFO.com» Էլեկտրոնային ամսագիրը զրուցել է Աղդամի տարածաշրջանի գլխավոր գործադիր Աղա Զեյնալովի հետ: Մեր հույրը ծակումով Աղդամից է , ծնվել է այնտեղ և առայժմ ապրում է այստեղ:
– Աղա Մուալլիմ, ներկայումս Աղդամի մի մասն օկուպացման տակ է: Ինչպես կարողեք Աղդամը բնութագրել երիտասարդ սերնդի համար, ովքեր չեն տեսել իր հայրենի քաղաքը:

 

 

 
– Աղդամի շրջան ստեղծվել է 1930 թ. շրջանի րելեֆի տարածքը 1094 ք / կմ հիմնականում հարթ է, մասամբ լեռնային տեղանքով է: Աղդամի շրջանը գտնվում է Ղարաբաղի կենտրոնում, հին, գեղեցիկ ադրբեջանական հող է, Ղարաբաղյան հյուսիս – արևելյան լանջին լեռնաշղթայի մեջ, արեւմուտքը Քուռ – Արազ դաշտը: Աղդամ – շատ գեղեցիկ տարածաշրջան է: Այստեղ կային հասարակական վայրեր որոնք չի եղել Ադրբեջանի որևէ մարզերում: Օրինակ, “Բարեկամություն” կինոթատրոնը, և տեի ունը: Աղդամում կար նաև աշխարհում միակ հացի թանգարանը, Նրանց թվում էին ցորենի հնագույն նմուշները, թանկարժեք գրքեր հացահատիկի զարգացման արտադրության, ձեռագրեր և այլ նյութեր, հին գյուղատնտեսական գործիքներ, ձեռքի աղածներ և այլն:

 

 
Աղդամ – անփոխարինելի երկիր է, այնտեղ ծնվել են մեծ թվով գիտնականներ, մշակույթի ներկայացուցիչներ: Նրանց թվում կարելի է նշել քիմիայի մասնագետ Խուդու Մամմեդովին, կիբեռնետիկայի գիտության գործիշ Րաֆիկ Ալիևը և այլն:

 

 
Աղդամը շատ մշակույթի մտավորականներ է տվել Ադրբեջանին, Սարա Գադիմովան, թարիստ Գուրբան Պիրիմովը, Շամխալ Քուրդ ողլին, Արիֆ Բաբաևը, Կիթառահար Րամիշը, Այգյուն Բայրամովան և այլն:

 

 
– Հայտնի է, որ Աղդամի պատմությունը հին է …..
– Աղդամ բարը թուրքական նշանակում է «փոքրիկ ամրոց»: Հայտնի հնագետ Ի. Նարիմանովը անցկացրել հնագիտական հետազոտություններ Ուշօգղլանթեպե կոշված տարածքում: Ըստ նրա, հնագույն մարդիկ ապրել են այս տարածքներում մթ. 6-8 հազար տարի առաջ, էնեոլիթյան ժամանակահատվածում (IV-VI դդ. մթ.) Աղդամը Կովկասում առաջին բնակելի քաղաքաշինության տեղերից մլն է իր թանգարժեք հուշարձաններով:

 

 

 

– Արդյոք դուք դժվարանում եք հիշել Աղդամի օկուպացիայի օրը :
-Ես իրավունք չունեն մոռանալ այդ օրը. Հուլիսի 23 – ին ես Ղարադաղլի գյուղում էի: Այս օրերը Շրջանի վերջին տարածքներ: Գյուղի տժղեքը , այդ օրը հավաքվել էին գյուղի կենտրոնում: Գյուղը չուներ էլեկտրական և ջուր: Վաղ առավոտյան հուլիսի 23 – ին մենք գնացինք դեպի գետը ջուր բերելու համար, անցնելով Ախետի գետը: Երբ վերադառնումէինք տեսանք, որ մի քանի հոգի վազում են դեպի մեզ: Նրանք ասացին մեզ Աղդամի օկուպացիայի լուրը:

 

 

Ծերերին, կանանց ու մանուկներին ուղղաթիռներով ուղարկեցինք այլ վայրեր, որպիսի նրանք չգրավվեն: Մեծահասակ կանայք չեն թողել իրենց հայրենի հողը, նրանք թխում էին հաց պատերազմող զինվորներին:
– Ինչ եք կարծում, արդյոք տեղի է ունեցել մինչև վերջ պայքար Աղդամը պահպանելու համար:

 

 
– Եթե դուք ուշադրություն դարձնեք վիճակագրական տվյալներին, մենք կարող ենք տեսնել, թե ինչպես է Աղդամի քաջ տղաները պայքարել իրենց հարազադ հողում: Աղդամի պայքարին զոհվել է մոտ 6000 մարդ: Աղդամը ունի 16 ազգային հերոսներ: Ռովշան Աքբերովի հերոսությունը Ռովշան հայտնի է բոլորին:

 

 
-Ինչ պվնաս է պատճառված Աղդամին օկուպացման ժամանակ:
-Աղդամի շրջանի 77.4% – ը օկուպացված է հայերի կողմից: 82 գյուղեր և մի քաղաք ներկայումս օկուպացիայի տակ է: 34.600 տներ, 27 արդյունաբերական օբյեկտներ, 5 անասնապահական համալիրներ, 19 672 հեկտար մշակովի դաշտերը, 57 կապի օբյեկտներ, 114 կրթական, 123 բժշկական, 108 մշակութային օբյեկտներ, 4 թանգարաններ, 66 հնագիտական վայրեր և 16 մզկիթներ ամբողջությամբ ավերվել են:

 

 
Աղդամի օկուպացման ժամանակ շրջանը վնասվել է չափով 17 մլրդ մանաթ:
Մենք ամեն օրտեսնում ենք, Աղդամի գրավյալ տարածքները : Մարդիկ վերաբերվում են այս խնտրին հեգնանքով: Պատահում է այնպես, որ գալիս են մեզ մոտ և ասում են, որ մենք ցանկանում ենք հայրենի հողում մահանալ: Բնականաբար, մեծացնում է հայերի հանդեպ ատելությունը , քանի որ այն պետք այտպես ել լինի: Աղդամի բնակիչները քաջ են, նրանք ապացուցեցին, ևս մեկ անգամ կապացուցեն
Գյունել Ջալիլ
Թ.Կ

 

 

 

“KarabakhİNFO.com”

24.07.2014 06:42

Գրեք մեկնաբանություն

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*