Azərbaycanca

100 ilin yalanı və yaxud rəngli kitabların savaşı kimə xidmət edirdi?

12.03.2015 | 14:26

11037327_1083637044985270_7739761892734459734_n

Məlum olduğu kimi, XX əsrin 20-30-cu illəri Avropa tarixşünaslığına “rəngli kitabların savaşı” kimi düşmüşdür. Eyni zamanda bu dövrdə Qərb dövlətləri tərəfindən “erməni soyqırımı”na ədalət” adı altında aparılan çirkin kompaniya çərçivəsində yazılmış kitablar, çəkilmiş sənədli və bəddi filmlər, çızılmış xəritələr sürətlə yayılmaqda idi. Əsassız erməni yalanları və uydurmaları ilə zəngin olan nəfis tərtibatlı bu kitabların səhifələrini “bəzəyən faktlar” sürətlə Avropa ictimaiyyətində rezonans doğurmağa başladı. İlk olaraq erməni yalanlarına baş vuran və xəyanətkar etnosun qərbdə ən böyük himayədarı olan ingilis imperializmi, başda ermənipərəst lobbist Arnold Toynbi olmaqla Türkiyəyə qarşı geniş miqyaslı psixoloji müharibəyə start verildi. 1916-cı ildə İngiltərə Xarici işlər nazirliyinin rəsmi yayınlar orqanı Lord Brisin başçılıq etdiyi “Ermənistanı Dirçəltmək Komitəsi” ilə birlikdə Türkiyədə ermənilərlə rəftar barədə yalançı şahidlərin hekayələrindən ibarət “Mavi kitab”ı nəşr etmişdir. Qeyd edək ki, “Mavi kitab”ı tanınmış alim və dövlət xadimi, Böyük Britaniyanın ABŞ-da keçmiş səfiri Ceyms Brays, dünya şöhrətli təbliğatçı və jurnalist Arnold Toynbi və yüksək rütbəli amerikan məmuru F.Masterman tərtib etmişdilər. Müəllifi olduqları “Mavi Kitab”ı yazmaqla onlar, Avropada ilk dəfə olaraq qondarma “erməni soyqırımı”nın törədildiyini “yalançı fakt”larla sübut etməyə cəhd göstərdilər. Onlar, ermənilərin əvvəlcə 600 min nəfərinin “barbar” türklər tərəfindən “qətlə yetirildiyini” qeyd edir və sonralar bu rəqəmin 1,5-2 milyon arasında dəyişdiyini bildirirdilər. Həmçinin müəlliflər əsərin hər iki-üç səhifəsindən bir türkün barbar, vəhşi, heyvanlardan da aşağıda dayanan bir etnos olduğunu vurğulayır və Avropa ictimaiyyətini buna inandırmağa çalışırdılar. Tarixçi Sani Hacıyev Toynbinin sonralar “Mavi kitabı”n hərbi təbliğat məhsulu olduğunu etiraf etdiyini qeyd edir. Göründüyü kimi, kitabın əsas müəllifləri ilə yanaşı bəhs olunan dövr qərbin tanınmış siyasətçiləri və diplomatları olan Edvard Qrey, lord Robert Sesil, Sprinq-Rays, senator Eli Rut və digərləri kitabın nəşrində və erməniləri müdafiə kompaniyasında heç də müəlliflərdən az canfəşanlıq göstərmirdilər. Əslində bu məşhur şəxslərə ermənilər də, ermənilərin soyqırıma uğradılması barədə saxta məlumatlar lazım deyildi. Tanınmış Qərb tarixçisi Eriq Fayqlın təbirincə desək, onların başlıca məqsədi beynəlxalq ictimaiyyətin diqqətini mövcud olmayan erməni “soyqırımı”na yönəltməklə, ingilis hakim dairələrinin İrlandiyada törətdikləri kütləvi qırğınlardan yayındırmaq və ən başlıcası ABŞ-ın müharibəyə girməsini sürətləndirmək idi. Müharibədən sonra qərb dünyasının Bolduin, Askvit, Makdonald, Bakston kimi məşhur siyasətçiləri dəfələrlə etiraf etmişdilər ki, “Mavi kitab” ABŞ-ın müharibəyə girməsini sürətləndirdi və bu işə ciddi təkan verdi. Müəlliflər isə külli miqdarda pul qazandılar, varlandılar və bütün dünyada tanındılar.

Minilliklər boyu özünü mədəniyyətin daşıyıcısı və hamisi kimi tanıtmış türk kimliyi artıq bəhs olunan dövrdən başlayaraq Avropada, eləcə də dünyada çirkin üsullarla alçaldılmaqda idi. “Mavi kitaba cavab” adlı əsərin müəllifi Türkkaya Ataöv həmin kitaba istinad edərək yazır: “Xristian bir toplum üçün müsəlman boyunduruğuna bağlı idarəçiliyin təsiri altında qalmaq olduqca təhlükəlidir. Türk irəliləməyə niyə bu qədər can atır? Irəliləməyə dönük ermənilərin bu qədər təqib olunması, cəzalandırılması bizlərdə iyrəncliklə qarşılanır. Qeyd edək ki, fikirlərində daha çox qərəzə, böhtana yer verən müəlliflər erməniləri dünyanın ən qədim, ən ali irqin nümayəndələri hesab etdikləri halda türk və kürdlərin heyvanlardan da aşağı səviyyəli bir xalq olduğunu yazırlar: “Ermənilər ən qədim xalq, ən sülhsevər, ən ali irqlərdən birinin təmsilçiləridir. Şərqi Avropanın əzəmətli şəhəri Konstantinopola gələn ermənilər 1453-cu ildən bu yana acılar içərisindədirlər. Türk qəfəsə salınası vəhşi bir heyvandır. Bir türkün və ya kürdün haqqında hər hansı bir məsələni aydınlaşdırmaq istəyiriksə o zaman köpəklər, çaqqallar, qabanlar və buna bənzər heyvanların adlarını çəkmək məcburiyyətində qalarsam qabaqcadan həmin heyvanlardan üzr istəyirəm”.

Qeyd etmək lazımdır ki, bəhs olunan dövrdə rəngli kitabların savaşı özünün kuliminasiya nöqtəsinə çatmışdı. Sovet-türk-daşnaq hökumətləri bir-birilərini ittiham etmək üçün bu üsuldan daha geniş şəkildə istifadə edirdilər. Belə ki, sovetlərin “Qızıl Kitab”ı daşnaqların 1919-cu ildə Rastovda rus dilində nəşr etdirdikləri “Qırmızı Kitab”a cavab olaraq yazılmışdır. Daşnaqların hazırladıqları “Qırmızı Kitab” isə  İttihad və Tərəqqi hökumətinin hazırladığı “Bəyaz Kitab”a ( “Erməni Komitelerinin Amal ve Harakati-i İhtilaliyesi” kitabı nəzərdə tutulur. T.C) cavab olaraq yazılmışdır. Qeyd edək ki, Paris sülh konfransına hazırlıq ərəfəsində erməni Qriqor Çalquşyan tərəfindən yazılan və daşnaqlar tərəfindən yüksək səviyyədə qiymətləndirilən “Qırmızı Kitab” Avropa ictimaiyyəti üçün ingilis və fransız dillərində də nəşr edildi. Kitabda bir daha türklərin, azərbaycanlıların, gürcülərin barbar xalq olduğu vurğulanır və Avropa mədəniyyətinin davamı olaraq bölgədə yeganə sivil toplum kimi ermənilər təbliğ edilirdi. Burada türklərlə yanaşı gürcü xalqının da təhqir edilməsinə cavab olaraq gürcü menşevik hökuməti 1920-ci ildə “Qırmızı Kitab”ı nəşr etdirdi. Gürcü Menşevik hökumətində Kənd təsərrüfatı naziri postunu tutan P.P.Qeloyşvilinin imzasıyla işıq üzü görmüş kitabda erməni vəhşilikləri pislənmiş, daşnaqların bölgə xalqlarına qarşı, xüsusilə etnik gürcülərə qarşı cinayətkar əməlləri çılpaqlığı ilə ifşa edilmişdi.

12.03.2015 14:26

Şərh yaz

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*